Düzce Belediye Başkanı Faruk Özlü, bir televizyon kanalında, Balkan ve Kafkas göçmenlerini ‘Ülkelerinden kaçanlar’ diyerek KAÇAK ilan etti. Sözünden dolayı kamuoyu önünde bir açıklama ve özür beyanında bulunmadığından; Bu cümlenin dil sürçmesinden değil, aleni tahrik, tezyif amacıyla söylendiği kanaatini güçlendirdi.

Bu satırlar Kafkasların ve Balkanların tarihi sürecini anlatmaya yetmez, ancak kısa da olsa Kafkasyalı ve Balkanlıların Anadolu  tarihindeki  rollerini hatırlatmakta yarar vardır.

Kafkasların ve Balkanların düşmesi Osmanlı İmparatorluğu için sonun başlangıcı oldu. Çarlık Rusyası  Doğu Anadolu’yu işgal etti, Kars, Ardahan, Batum kaybedildi.

                Batı cephesinde Plevne’in düşmesi ile bütün Balkanlar düştü. Ruslar İstanbul önlerine kadar geldiler ve Çatalca da zafer anıtı diktiler.

                1876-1878 Osmanlı-Rus savaşından 1918 Mondros Antlaşmasına kadar geçen kırk yıllık süre içerinde, 1.2. Balkan  Savaşları, akabinde 1. Dünya Savaşı Osmanlı İmparatorluğu yenilmiş, teslim olmuş, Anadolu işgal edilmiştir.

Milli Mücadelede Balkanlılar ile Kafkasyalıların önemli rolleri ve yararlılıkları olmuştur.   Mustafa Kemal’in en yakınında ve önder kadrosunda Balkanlı ve Kafkasyalı asker ve siyaset adamları vardır. Kurtuluş Savaşının yüz civarındaki üst düzey subay kadrosunun yirmi beş tanesi Balkanlı, yirmi tanesi Kafkasyalıdır. Bu sayı daha fazla da olabilir ama az olamaz.

Amasya Tamiminin yayınlandığı kongrede Mustafa Kemal’in yanında bulunan altı kişinin dört ü  Kafkasyalı. Diğerleri Balkanlıdır. Soldan sağa doğru, Muzaffer Kılıç (Kafkasyalı-Abhaz) Rauf Orbay (Kafkasyalı-Abhaz) Bekir Sami Kunduk (Kafkasyalı-Oset) Mustafa Kemal (Balkanlı-Selanik) Ruşen Eşref Ünaydın (Balkanlı-Selanik) Cemil Cahit Toydemir (Kafkaslı- Ubıh) Cevat Abbas Gürer (Balkanlı-Niş)

                Cumhuriyeti kuran bu kadronun içerisinde daha nice Kafkasyalı ve Balkanlı kahramanlar vardır. Vatan kaybetmenin acısını çok iyi hissedenler kanlarının son damlasına kadar cepheden cepheye koşmuşlardır. Aziz hatıraları önünde saygıyla eğiliyorum.

Kimi devlet kurar, kimisi aşevi kurar, insanlar çapına göre iş yapar. Derler ya’ büyük lokma yut da büyük laf etme’ diye.